اصطلاحات سئو

سئو آن‌پیج به تمام اقداماتی گفته می‌شود که داخل خود صفحه انجام می‌دهید تا رتبه بهتری بگیرید. این عملیات شامل بهینه‌سازی عنوان، متادیسکریپشن، تگ‌های هدینگ، URL، تصاویر، لینک داخلی، ساختار محتوا و رعایت چگالی کلمه کلیدی است. سئو آن‌پیج یکی از مهم‌ترین ستون‌های موفقیت به‌شمار می‌رود، زیرا به گوگل کمک می‌کند ساختار و موضوع محتوا را بهتر درک کند.

انکر تکست همان متنی است که روی آن کلیک می‌کنیم و به صفحه‌ای دیگر می‌رویم. این عنصر یکی از مهم‌ترین فاکتورها برای انتقال معنا به گوگل است. مثلاً وقتی روی عبارت «خرید کفش ورزشی» لینک‌سازی می‌شود، گوگل متوجه می‌شود صفحه مقصد درباره خرید کفش است. انکرتکست باید متنوع، طبیعی و متناسب با موضوع باشد؛ استفاده بیش از حد از یک متن ثابت می‌تواند باعث الگوریتم پنگوئن شود.

لینک‌سازی مجموعه فعالیت‌هایی است که برای دریافت لینک داخلی و خارجی انجام می‌شود. هدف از لینک‌سازی، بهبود اعتبار دامنه و افزایش ارتباط موضوعی صفحات است. همچنین لینک‌سازی داخلی به گوگل کمک می‌کند ساختار سایت و ارزش صفحات را بهتر مدیریت کند. لینک‌سازی خارجی هم اگر اصولی باشد، جایگاه سایت را به‌طور چشمگیری ارتقا می‌دهد.

اتوریتی به میزان اعتبار یک سایت در نگاه گوگل گفته می‌شود. هرچند گوگل عدد دقیقی ارائه نمی‌دهد، اما ابزارهایی مثل MOZ یا Ahrefs معیارهایی مثل Domain Authority یا Domain Rating را می‌سنجند. در واژه نامه سئو، اتوریتی از ترکیب عوامل مختلف مثل کیفیت محتوای سایت، لینک‌سازی، تجربه کاربری و سئو تکنیکال تشکیل می‌شود. هرچه اعتبار دامنه بالا باشد، شانس رتبه‌گیری صفحات نیز بیشتر خواهد شد.

دامین آتوریتی یک شاخص عددی است که توسط شرکت Moz معرفی شده و نشان می‌دهد دامنه شما از نظر اعتبار کلی در چه سطحی قرار دارد. این معیار یکی از پرکاربردترین مفاهیم در اصطلاحات تخصصی سئو است و بسیاری از کارشناسان از آن برای تحلیل رقبا، قدرت لینک‌سازی و سنجش روند رشد سایت استفاده می‌کنند. DA تحت‌تأثیر عواملی مانند کیفیت بک‌لینک‌ها، قدمت دامنه، کیفیت محتوا و ساختار سایت قرار می‌گیرد. هرچند گوگل رسماً DA را مبنای رتبه‌بندی قرار نمی‌دهد، اما سایت‌هایی با DA بالا معمولاً شانس بیشتری برای کسب رتبه‌های برتر دارند. به همین دلیل این شاخص به‌عنوان یک معیار مهم غیرمستقیم شناخته می‌شود.

پیج آتوریتی مشابه Domain Authority است، اما به‌جای کل دامنه، قدرت یک صفحه خاص را اندازه‌گیری می‌کند. PA نشان می‌دهد که یک صفحه تا چه اندازه توان رقابت برای یک کلمه کلیدی مشخص را دارد. بهبود PA معمولاً با لینک‌سازی داخلی، دریافت لینک خارجی، تولید محتوای قوی و به‌روزرسانی ساختار صفحه به‌دست می‌آید. این معیار به شما کمک می‌کند تشخیص دهید کدام صفحات ارزشمندتر هستند و باید بیشتر روی آن‌ها تمرکز شود. ابزار Moz با توجه به لینک‌های ورودی، اعتبار دامنه و سایر فاکتورهای فنی PA را محاسبه می‌کند.

خزش، مرحله‌ای است که در آن ربات‌های گوگل صفحات شما را بررسی می‌کنند تا متوجه شوند چه محتوایی دارید و چه چیزهایی باید ایندکس شوند. عوامل مختلفی مثل سرعت سایت، لینک‌سازی داخلی، ساختار URL، نقشه سایت و نبود ارورها بر خزش بهتر تأثیر دارند. اگر ربات‌ها نتوانند صفحه‌ای را بخزند، آن صفحه هرگز ایندکس نمی‌شود. خزش پایه تمام فعالیت‌های سئو است زیرا بدون خزش، هیچ داده‌ای وارد سیستم رتبه‌بندی گوگل نمی‌شود. خزش در کنار ایندکسینگ به‌عنوان یکی از مهم‌ترین اصطلاحات تخصصی سئو معرفی می‌شود.

بودجه خزش یعنی گوگل چقدر زمان و منابع را صرف بررسی سایت شما می‌کند. در سایت‌های بزرگ، مدیریت بودجه خزش از مهم‌ترین اصطلاحات تخصصی سئو است. اگر صفحات بی‌ارزش، آرشیوهای غیرضروری یا خطاهای زیاد داشته باشید، بودجه خزش هدر می‌رود و صفحات مهم دیرتر ایندکس می‌شوند.

CTR یا نرخ کلیک نشان می‌دهد کاربرانی که صفحه شما را در نتایج جستجو دیده‌اند، چه درصدی از آن‌ها روی آن کلیک کرده‌اند. CTR بالا نشانه جذابیت عنوان، متادیسکریپشن و ارتباط محتوا با نیاز کاربر است.  CTR یک سیگنال رفتاری مهم محسوب می‌شود و اگر سایت CTR بالایی داشته باشد، گوگل متوجه جذابیت آن می‌شود و رتبه بهتری می‌دهد. از طرفی CTR پایین معمولاً به‌خاطر عنوان ضعیف، توضیحات نامناسب، عدم وجود ریچ‌اسنیپت یا رقابت شدید است. 

Core Web Vitals مجموعه‌ای از شاخص‌های گوگل است که کیفیت تجربه کاربری یک سایت را اندازه‌گیری می‌کند. این شاخص‌ها شامل LCP (سرعت بارگذاری محتوای اصلی)، FID/IID (سرعت تعامل‌پذیری) و CLS (ثبات بصری صفحه) هستند. Core Web Vitals یکی از معیارهای مهم الگوریتم رتبه‌بندی گوگل است؛ یعنی اگر این شاخص‌ها ضعیف باشند، حتی محتوای عالی نیز ممکن است رتبه نگیرد. بهبود CWV شامل افزایش سرعت، بهینه‌سازی تصاویر، رفع شتاب‌زدگی جابه‌جایی عناصر و بهینه‌سازی کدهای CSS و JS است. 

کنیبالیزیشن یعنی چند صفحه از سایت شما برای یک کلمه کلیدی مشابه رقابت می‌کنند. این یکی از مهم‌ترین موارد تخصصی سئو است که اگر کنترل نشود، باعث افت رتبه همه صفحات می‌شود. علت‌ها می‌تواند محتوای تکراری، ساختار اشتباه، یا لینک‌سازی نادرست باشد. برای رفع آن باید صفحات ادغام، ریدایرکت یا تقویت شوند.

استراتژی محتوا برنامه‌ریزی هوشمندانه برای تعیین نوع، ساختار، موضوع و زمان انتشار محتواست. این اصطلاح به‌عنوان پایه تولید محتوا شناخته می‌شود؛ زیرا بدون استراتژی، محتوا پراکنده، بی‌هدف و کم‌اثر خواهد بود. استراتژی محتوا شامل تحلیل رقبا، نقشه کلمات کلیدی، ساختار خوشه‌ای (topic cluster)، تعیین اولویت انتشار و طراحی مسیر کاربر است. هدف نهایی استراتژی محتوا، افزایش ترافیک هدفمند و بهبود رتبه صفحات است.

محتوای همیشه‌سبز محتوایی است که در طول زمان ارزش خود را از دست نمی‌دهد و همیشه برای کاربر کاربرد دارد. مثال: «نحوه شستشوی کفش سفید» یا «راهنمای انتخاب کیف مناسب». این نوع محتوا هم جذب ترافیک دائمی دارد، هم پایه لینک‌سازی طبیعی است و هم به مرور زمان اتوریتی زیادی کسب می‌کند.

کلمات کلیدی LSI، کلمات هم‌معنی، هم‌خانواده یا اصطلاحات مرتبط موضوعی هستند که به گوگل کمک می‌کنند «درک معنایی» بهتری از صفحه داشته باشد. استفاده از LSI باعث می‌شود محتوا طبیعی‌تر و کامل‌تر به‌نظر برسد و ریسک کنیبالیزیشن کاهش پیدا کند. ابزارهایی مثل Google Suggest، Related Searches و Keywordtool.io به یافتن LSI کمک می‌کنند.

خطاهای 404 (404 Errors) زمانی رخ می‌دهند که کاربر یا ربات گوگل وارد آدرسی از سایت شود که دیگر وجود ندارد یا از ابتدا درست ساخته نشده است. این آدرس ممکن است قبلاً صفحه‌ای داشته که حذف شده، آدرسش عوض شده یا از ابتدا اشتباه لینک شده باشد. خطاهای ۴۰۴ اگر زیاد باشند، هم تجربه کاربری را خراب می‌کنند (کاربر ناامید می‌شود و سایت را می‌بندد)، هم بودجه خزش گوگل را هدر می‌دهند، چون ربات‌ها مدام به صفحات بی‌ارزش می‌رسند.

خطاهای ۴۰۴ معمولاً از لینک‌های شکسته داخلی (لینک‌هایی که خودتان در منو، مقاله‌ها یا بنرها داده‌اید) یا لینک‌های خارجی اشتباه به سایت شما به‌وجود می‌آیند. باید این خطاها مرتب با ابزارهایی مثل Search Console یا کرالرها شناسایی و مدیریت شوند. 

متا تایتل همان عنوانی است که در نتایج جستجو نمایش داده می‌شود. این عنوان باید کوتاه، جذاب و حاوی کلمه کلیدی باشد. متا تایتل یکی از بخش‌های کلیدی در سئو است، زیرا مستقیماً روی CTR و رتبه تأثیر می‌گذارد. عنوان‌های جذاب‌تر کلیک بیشتری دریافت می‌کنند و همین باعث تقویت موقعیت صفحه در نتایج می‌شود.

متادیسکریپشن (Meta Description) توضیح کوتاهی است که در نتایج جستجوی گوگل زیر عنوان صفحه نمایش داده می‌شود و نقش مهمی در جذب کلیک دارد. این بخش باید دقیق، جذاب و شامل کلمه کلیدی باشد تا هم درک بهتری از موضوع صفحه بدهد و هم کاربر را به کلیک ترغیب کند. متادیسکریپشن به‌طور مستقیم عامل رتبه‌بندی نیست، اما از طریق افزایش CTR می‌تواند باعث بهبود جایگاه صفحه شود. طول مناسب آن معمولاً بین ۱۲۰ تا ۱۵۰ کاراکتر است تا در نتایج بریده نشود و کامل دیده شود.

ریدایرکت ۳۰۱ (301 Redirect) نوعی انتقال دائمی URL است که به موتورهای جستجو و کاربران اعلام می‌کند یک صفحه برای همیشه به آدرس جدید منتقل شده است. این نوع ریدایرکت تقریباً تمام اعتبار، لینک‌ها و سیگنال‌های سئوی صفحه قدیمی را به صفحه جدید منتقل می‌کند. از ریدایرکت ۳۰۱ زمانی استفاده می‌شود که آدرس صفحه تغییر کرده، صفحات مشابه باید ادغام شوند، ساختار URL اصلاح شده یا یک صفحه حذف شده و باید کاربر به نزدیک‌ترین محتوای مرتبط هدایت شود. این روش به جلوگیری از خطاهای ۴۰۴، کاهش کنیبالیزیشن و حفظ تجربه کاربری کمک می‌کند.

نقشه سایت فایلی XML است که فهرستی از تمام URL‌های مهم سایت را به گوگل معرفی می‌کند. Sitemap یکی از ضروری‌ترین ابزارها برای ایندکس صحیح و سریع صفحات است. نقشه سایت به ربات‌های گوگل کمک می‌کند ساختار سایت را بهتر درک کنند و صفحات مهم را سریع‌تر بخزند.

فایل robots.txt دستورات مهمی را به ربات‌های موتورهای جستجو می‌دهد؛ از جمله اینکه کجا بروند و کجا نروند. اگر اشتباه پیکربندی شود، می‌تواند باعث جلوگیری کامل از ایندکس شدن سایت شود. این فایل یکی از مهم‌ترین بخش‌های فنی در سئو است.

AMP نسخه سبک و فوق‌سریع صفحات وب برای موبایل است که توسط گوگل معرفی شده. این صفحات با حذف بسیاری از اسکریپت‌ها و عناصر غیرضروری، سرعت بارگذاری موبایل را چند برابر افزایش می‌دهند. AMP به‌عنوان راهکاری برای بهبود سرعت و تجربه کاربری موبایل ذکر می‌شود، اما امروزه کمتر از گذشته استفاده می‌شود.

تگ کنونیکال یک متاتگ بسیار مهم است که به گوگل اعلام می‌کند «نسخه اصلی و معتبر» یک صفحه کدام URL است. این تگ زمانی استفاده می‌شود که چند صفحه مشابه یا بسیار نزدیک به هم از نظر محتوا وجود داشته باشد و خطر کنیبالیزیشن یا محتوای تکراری (Duplicate Content) سایت را تهدید کند. کنونیکال کمک می‌کند اعتبار لینک‌ها و سیگنال‌های سئو به جای تقسیم شدن بین چند صفحه، فقط به یک صفحه اصلی منتقل شوند. این تگ نقش مهمی در مدیریت ساختارهای پیچیده مانند دسته‌بندی‌ها، پارامترهای فیلتر، نسخه‌های UTM و صفحات فروشگاهی دارد. اگر تگ کنونیکال اشتباه تنظیم شود، ممکن است باعث حذف ناخواسته صفحات از نتایج یا افت شدید رتبه شود. 

Impression (ایمپرشن) یعنی دفعاتی که یک صفحه از سایت شما در نتایج جستجوی گوگل دیده شده است؛ حتی اگر کاربر روی آن کلیک نکرده باشد. ایمپرشن یکی از شاخص‌های اصلی در Search Console  است و نشان می‌دهد صفحه شما برای چه تعداد جستجو نمایش داده شده. افزایش ایمپرشن معمولاً نشانه رشد جایگاه یا افزایش تعداد کلمات کلیدی ایندکس‌شده است و کاهش آن می‌تواند نشانه افت رتبه یا مشکلات ایندکس باشد.

Broken Link (لینک شکسته)  به لینکی گفته می‌شود که بعد از کلیک کاربر را به صفحه‌ای با خطا، معمولاً 404، هدایت می‌کند. گوگل این نوع لینک‌ها را نشانه ضعف نگهداری سایت، تجربه کاربری پایین و ساختار لینک‌دهی نامناسب می‌داند. افزایش لینک‌های شکسته می‌تواند باعث هدر رفتن  Crawl Budget، نارضایتی کاربر و کاهش اعتبار صفحات شود. بنابراین شناسایی و اصلاح Broken Links یکی از مراحل مهم نگهداشت فنی سایت است.

Orphan Page (صفحه یتیم) صفحه‌ای است که از هیچ صفحه دیگری در سایت به آن لینک داده نشده باشد؛ یعنی در منو، دسته‌بندی‌ها، بلاگ و حتی از داخل محتوا هیچ مسیری به آن نرسد.
گوگل برای پیدا کردن صفحه‌ها به لینک‌های داخلی وابسته است، بنابراین صفحات یتیم ممکن است به‌درستی کراول نشوند، دیر یا اصلاً ایندکس نشوند، و ارزش سئویی دریافت نکنند. وجود تعداد زیاد Orphan Page به ساختار لینک‌دهی داخلی ضربه می‌زند و باعث کاهش هماهنگی موضوعی (Topical Authority) سایت می‌شود.

Zombie Page (صفحه زامبی) صفحه‌ای است که وجود دارد، ایندکس شده، اما ارزش یا عملکردی ندارد مثل صفحات با محتوای بسیار کم، صفحات آرشیو بی‌مصرف، محصولات حذف‌شده، یا صفحات با ترافیک صفر.
Zombie Pages  کیفیت کلی سایت را پایین می‌آورند و باعث کاهش قدرت دامنه، افت متوسط رتبه‌ها، و تضییع Crawl Budget می‌شوند. حذف، بهبود یا ادغام این صفحات یک کار ضروری در Content Pruning  و بهینه‌سازی ساختار محتوا است.

Google Search Console ( سرچ کنسول) ابزار رسمی گوگل برای تحلیل عملکرد سایت در نتایج جستجو است. این ابزار داده‌هایی مثل کلیک، ایمپرشن، وضعیت ایندکس، خطاهای سایت، گزارش‌های Core Web Vitals، لینک‌ها و مشکلات امنیتی را نمایش می‌دهد.
Search Console  مرکز کنترل و مانیتورینگ سئو است. با آن می‌توان فهمید چه صفحاتی دیده می‌شوند، چه کلمات کلیدی برای شما ترافیک می‌سازند، چه خطاهایی وجود دارد و گوگل چگونه سایت شما را می‌خواند و ایندکس می‌کند. هر استراتژی سئو بدون Search Console عملاً ناقص است.

User Journey (سفر کاربر) مسیر و رفتار کاربر از اولین برخورد با برند یا سایت تا رسیدن به هدف نهایی (خرید، عضویت، تماس و …) است.
درک User Journey کمک می‌کند محتوا، لینک‌سازی داخلی، CTAها و معماری اطلاعات به‌گونه‌ای طراحی شوند که کاربر راحت‌تر مسیر تبدیل را طی کند. با بهبود سفر کاربر، نرخ تبدیل افزایش می‌یابد، نرخ پرش کاهش پیدا می‌کند و سیگنال‌های رفتاری مثبت برای گوگل ارسال می‌شود. سئو بدون توجه به User Journey  فقط تولید محتوا نیست؛ بلکه مدیریت تجربه واقعی کاربر است.

Disavow (دیساوو) ابزاری در سرچ کنسول است که با استفاده از آن به گوگل اعلام می‌کنید برخی از بک‌لینک‌های دریافتی را در رتبه‌بندی لحاظ نکند.
وقتی یک سایت بک‌لینک‌های بی‌کیفیت، اسپمی یا مخرب دریافت کرده باشد، این لینک‌ها می‌توانند باعث افت رتبه یا پنالتی شوند. فایل Disavow کمک می‌کند از تأثیر این لینک‌ها جلوگیری شود. استفاده از آن باید با احتیاط انجام شود تا اشتباهاً لینک‌های مفید حذف نشوند.

Breadcrumb (بردکرامب) یک مسیر راهنمای متنی در بالای صفحات وب است که نشان می‌دهد کاربر در چه بخشی از سایت قرار دارد و از چه مسیر ساختاری به صفحه فعلی رسیده است. مثال:  خانه > وبلاگ > آموزش سئو > سئوی داخلی
بردکرامب باعث بهبود تجربه کاربری، کاهش نرخ پرش و درک بهتر ساختار سایت توسط ربات‌های گوگل می‌شود. گوگل این مسیر را در نتایج جستجو هم نمایش می‌دهد، بنابراین بر CTR نیز اثر مثبت دارد. فعال‌سازی Breadcrumb یکی از بخش‌های مهم سئوی تکنیکال و معماری اطلاعات است.

Call to Action (کال تو اکشن)  عبارت‌ها، دکمه‌ها یا عناصر بصری هستند که کاربر را به انجام یک اقدام مشخص هدایت می‌کنند؛ مثل خرید، ثبت‌نام، دانلود، تماس یا مطالعه ادامه محتوا. عبارت هایی مثل: همین حالا خرید کنید – ادامه مطلب – دریافت مشاوره رایگان – دانلود PDF
CTA  باعث افزایش نرخ تبدیل (Conversion Rate) و بهبود رفتار کاربر در سایت می‌شود. وقتی کاربران بیشتر کلیک می‌کنند، زمان بیشتری در سایت می‌مانند و مسیر مشخصی را طی می‌کنند، گوگل این رفتارها را به‌عنوان سیگنال مثبت ارزیابی کرده و رتبه سایت پایدارتر می‌شود. کال‌تو‌اکشن در بهینه‌سازی User Journey  نقشی مستقیم دارد.